پلاتو هنر

احسان مجیدی در گفتگو با پلاتو هنر:
تئاتر، بستری برای آموزش بچه‌هاست

به گزارش پلاتو هنر، نمایش «استخوان ماهی جادویی» به کارگردانی احسان مجیدی از 26 شهریور در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان روی صحنه آمده است و تا 26 مهرماه میزبان مخاطبان خواهد بود. موضوع این نمایش به زندگی پادشاهی می‌پردازد که در فقر زندگی می‌کند و حقوق او کفاف مخارج را نمی‌دهد و ملکه نیز بیمار است. در این حین فرشته مهربانی به زندگی آنها می‌آید و استخوانی جادویی در اختیار دختر پادشاه می‌گذارد تا با استفاده از آن آرزو کند و وضع زندگیشان را تغییر دهد.

احسان مجیدی در گفتگو با اشاره به این نمایش گفت: این نمایش به قلم منوچهر اکبرلو، درمورد عزت نفس و استقلال کودکان صحبت می‌کند. این نمایش پیش از این سال 1392 در کانون اجرا شده و ما امسال با دو بازیگر جدید نمایش را به روز رسانی کردیم و روی صحنه آوردیم.

باید به بچه‌ها آموزش داد

او ادامه داد: نمایش «استخوان ماهی جادویی» خیلی نمادین است. قطعا هیچوقت فرشته مهربانی وجود نخواهد داشت که استخوان جادویی به کسی بدهد تا آدم‌ها روزهای بهتری را بگذرانند اما دریافت این موضوع که با کم درآمدی چگونه می‌شود برخورد کرد را می‌توان به بچه‌ها آموزش داد. در رابطه با تمام مسائل اجتماعی می‌توان با بچه‌ها با زبان خودشان با استفاده از موسیقی، لباس، ایجاد لحظات کمیک و حتی رقص صحبت کرد.

باید با بچه‎‌ها رک حرف زد

این کارگردان با اشاره به اهمیت آموزش بچه‌ها در تئاتر و با زبان نمایش تصریح کرد: معتقدم بچه‌ها کاملا متوجه همه مسائل هستند. معتقدم نباید با بچه‌ها در لفافه صحبت کرد بلکه باید خیلی جدی و رک حرف زد تا بچه‌ها حرف ما را دریافت کنند. امروز در دنیا خیلی راحت با بچه‌ها درمورد موضوعاتی مانند مرگ یا حتی تولد بچه‌ها صحبت می‌کنند و بچه‌ها را از سنین کم آموزش می‌دهند که کار بسیار درستی است.

بچه‌ها درگیر استرس مسائل مالی هستند

مجیدی با بیان اینکه صحبت درمورد مسائل اجتماعی با بچه‌ها ضروری است، عنوان: با توجه به جامعه‌ای که در آن زندگی می‌کنیم باید درمورد مسائل مالی و اجتماعی با بچه‌‌ها حرف بزنیم، زیرا بچه‌ها کاملا متوجه مسائل مالی هستند و حتی استرس این موضوعات را هم می‌کشند. به عنوان مثال در خانواده‌ای که وضع مالی خوبی ندارد و تلاش می‌کند تا اوضاع بهتری داشته باشد اما شرایط مالی و اجتماعی دست به دست هم می‌دهند تا والدین آن خانواده نتوانند شرایط را کنترل کنند. نحوه برخورد بچه‌ها با این موضوع قابل آموزش دادن است.

وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی از تئاتر کودک حمایت نمی‌کند

کارگردان نمایش «استخوان ماهی جادویی» با اشاره به وضعیت سالن‌ برای تئاترهای کودک و نوجوان گفت: چون حمایت آنچنانی از سمت وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در حوزه تئاتر کودک و نوجوان وجود ندارد، شدیدا تولیدات این ژانر نمایشی در سالن‌هایی که مربوط به ارشاد هستند تحت الشعاع قرار گرفته‌اند بنابراین یا تئاتر خوب تولید نمی‌شود یا بعضا کارهایی که از قدیم تولید شده بودند باز اجرا می‌روند. با این حال هستند کارگردانانی که رتبه‌شان در حدی باشد که کارشان قابل قبول باشد. اما متولیان این حوزه در ارشاد کاملا این بخش را رها کرده‌اند.

مجیدی با اشاره به بودجه‌ای که باید برای یک نمایش خرج کرد تا تئاتر حداقل با کیفیت متوسط روی صحنه برود، توضیح داد: یک کارگردان برای روی صحنه بردن یک نمایش باید حداقل 200 الی 300 میلیون تومان هزینه کند تا نمایش قابل قبولی ارائه دهد. قطعا قشر تئاتری همچین پولی ندارد، حمایتی هم دریافت نمی‌کند. پس تئاترهایی که دکور، لباس، گریم و یا حتی موسیقی آنچنانی ندارند روی صحنه می‌روند.

او ادامه داد: حتی بعضا از موسیقی یا لباس‌های تکراری نمایش‌های دیگر استفاده می‌شود. درنهایت بچه‌ها با یک کار ضعیف رو به رو می‌شوند که حرفی برای گفتن ندارد. عموما نویسندگان بزرگ ما تن نمی‌دهند که برای بچه‌ها بنویسند و در حوزه‌ای کار می‌کنند که مخارج زندگیشان را دربیاورند. کارگردان‌ها مجبور می‌شوند باوجود تمام چالش‌هایی که گفته شد، نمایشنامه را هم خودشان بنویسند که معمولا کارهای ضعیفی می‌شوند.

کارگردان‌های تئاتر کودک و نوجوان به کانون پرورش فکری دلگرمند

مجیدی با اشاره به حمایت کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان از تئاتر گفت: اوضاع تئاتر کودک و نوجوان در کانون پرورش فکری متفاوت است. به نظر من کانون پرورش فکری باید متولی همه حوزه‌های کودک و نوجوان در سراسر کشور شود. کانون باید سیاستگذار کودکان و نوجوانان باشد اما متاسفانه این موضوع کم اتفاق می‌افتد. کانون هنوز هم از تئاترهای کودک و نوجوان حمایت می‌کند. به هرحال پلاتو و سالن در اختیار هنرمندان قرار می‌دهد و تا جایی که ممکن است در ساخت و ساز دکور کمک می‌کند. شاید سطح این کمک‌ها پایین باشد اما باز هم حمایت وجود دارد و کارگردانان این دلگرمی را دارند که در کانون پرورش فکری کار روی صحنه ببرند. چرا که کانون متوجه این موضوع است که چه مقدار رشد یک کودک در رشد یک جامعه اثر بخش خواهد بود.

او ادامه داد: در کانون پرورش فکری سیاستگذارانی هستند که علاقه دارند بچه‌ها رشد کنند. شاید همین مسئله خیلی کوچک به نظر برسد اما همین موضوع کوچک به کارها جهت می‌دهد تا قابل قبول باشند و بچه‌ها زمانی که در سالن می‌نشینند کاری ببینند که صفر تا صد آن مربوط به خودشان باشد.

مجیدی در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به سالنی که برای نمایش «استخوان ماهی جادویی» در نظر گرفته شده، عنوان کرد: سالنی که برای نمایش «استخوان ماهی جادویی» در اختیار ما گذاشته شده درواقع پلاتو است اما بعد از این دوره اجرای ما بازسازی خواهد شد و تهویه و نور مناسب در آن قرار خواهد گرفت.

این کارگردان با اشاره به سالن‌‎های تئاتر کانون پرورش فکری گفت: کانون پرورش فکری پیش از این دو سالن داشت که با این سالن سه تا شدند. اینجا حداقل سالن مربوط به کودکان است و تنها یک اجرا در آن روی صحنه می‌رود و کارگردان برای طراحی دکور مناسب دستش باز است. مثل تئاتر شهرزاد نیست که بین هر اجرا یک ربع فاصله باشد و حتی جای راه رفتن نباشد. در سالن‌های ارشاد هم همین اتفاق دارد رخ می‌دهد. اقتصاد هنر بد نیست زیرا تنها چیزی است که باعث می‌شود گروه‌های تئاتری پول دربیاورند و سالن‌ها هم درصدهایشان را بگیرند. اما این موضوع باعث این می‌شود که در یک سالن چندین اجرا روی صحنه برود. در سالن‌هایی که نه نور دارند، نه صدا. مردم هم با بلیط‌های گران برای تماشای نمایش می‌آیند و فکر می‌کنند این یعنی تئاتر کودک و نوجوان.

همه برای پول درآوردن مسابقه گذاشته‌اند

او در پایان بیان کرد: تئاتر کودک و نوجوان هیچ کجای جهان به این شکل نیست، این مضحکه‌ای است که با نام تئاتر کودک و نوجوان در مملکت ما راه افتاده و همه برای پول درآوردن مسابقه گذاشته‌اند. تنها کسانی هم که این وسط ضربه می‌خورند، بچه‌ها هستند. بچه‌ها متوجه این مسائل نمی‌شوند و برای تماشای اجراهایی می‌روند که نه اسمش هنر است و نه اسمش نمایش است، فقط یک سری آدم روی صحنه راه می‌روند و اسمش را هم تئاتر گذاشته‌اند.

نمایش «استخوان ماهی جادویی» با بازی پریسا مشکانی و احمد ‌خیرآبادی تا 26 مهرماه، هر روز ساعت 16 به مدت زمان 45 دقیقه در کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان روی صحنه خواهد بود.

نرگس ذکایی

بیشتر بخوانید: